مكّه اين اعتقاد را كه در حق ابنيهء مباركهء بيت الله داشتند هميشه حفظ و تحكيم مىنمودند . بنا به اعتقاد مشروح در مكهء مكرمه اعصار عديده بلندتر از بقعه كعبه مكرمه بنايى ديده نشده و آن بقعه مقدسه به علوّ و ارتفاع مدت زيادى از كافهء ابنيه ممتاز بوده است به اين جهت علماى اهل حرم به اسم بيت اعظم كعبه اطلاق نموده و گفتند كه اين اسم شريف از كعب گرفته شده است . به واسطهء چهار گوشه بودن آن و يا به سبب آنكه مانند پاشنهء پا از سطح زمين مرتفع است كعبه گفته شده است ، ولى جمهور مورّخين قول اوّل را تصديق مىنمايند . چون بيت معظّم از جملهء قصور و بيوت روى زمين اشرف بوده و من جهة القدم افضل و اقدم است و وجه تسميه‌اش اين است ، لهذا اين اسم شريف بيت محترم به شرف و ارتفاع آن دليل كافى تواند بود ؛ زيرا كه يك اسم بيت مكرم نيز بيت عتيق است . وجه تسميه : به اعتقاد حسن بصرى اوّل بنايى است كه براى زيارت بنى بشر ساخته شده ؛ و در نزد امام مجاهد محفوظ بودن اوست از تخريب جبابره ؛ و در نزد قتاده محروس بودن اوست از طوفان نوح . فخر رازى گفته است در اشتقاق اين اسم وجوه عديده است : به واسطهء قدم اوست از كافهء بيوت ارض . قبل از زمين و آسمان خلق شده است . حضرت حق از طوفان حفظ نموده . كسانى كه به آنجا قصد و نيّت بد داشته‌اند هلاك شده‌اند . ملك احدى نبوده است . حضرت ايزد پاك زوار آن بقعه مباركه را از آتش جهنم عتق و آزاد فرموده است . اينها و وجوهاتى كه شبيه به اينها هستند اطلاق بيت عتيق را به بيت محترم مقتضى شمرده‌اند . تا زمانى كه حكومت مكه مشرفه به قصى بن كلاب كه از اجداد معالىنژاد حضرت رسول بود منتقل گرديد ، در آن بيت محترم ابدا منازل و بيوت موجود نبود . چنان كه در صورت هشتم وجههء دومّم بيان شده است . هنگامى كه ابن كلاب حاكم مكهء